
Việc giữ tên làng và bản sau khi sáp nhập không chỉ lưu giữ ký ức mà còn tăng cường sự gắn kết trong cộng đồng. Ảnh: Võ Khánh.
Giữ Vững Tên Làng Sau Sáp Nhập
Trong bối cảnh sắp xếp lại các đơn vị hành chính, xã Đại Đồng đã hợp nhất thị trấn Dùng và nhiều xã lân cận, đánh dấu sự ra đời của một thực thể hành chính mới. Điều này cũng đồng nghĩa với việc tên gọi Dùng sẽ không còn xuất hiện trên bản đồ chính thức, làm nảy sinh cảm giác tiếc nuối cho những cư dân đã gắn bó với địa danh này suốt nhiều năm. Bảo Hiểm Y Tế Tại Nhà: Đề Xuất Mới Cho Những Nhóm Người C… Đột Phá Trong Cuộc Chiến Chống Mại Dâm Ở Đồng Nai Củng Cố An Ninh Mạng: Xây Dựng ‘Bức Tường Thành Số&…
Ngày 26/6, sau khi tiến hành hoàn tất việc tái cấu trúc thôn, chính quyền xã Đại Đồng đã quyết định giữ lại tên Dùng để đặt cho bốn thôn mới: Dùng 1, Dùng 2, Dùng 3 và Dùng 4. Quyết định này đã nhận được sự đồng thuận lớn từ phía người dân, thể hiện mong muốn bảo tồn yếu tố văn hóa truyền thống.
Ông Nguyễn Thế Tùng, Trưởng thôn Dùng 1 chia sẻ: “Tên Dùng đã là một phần của chúng tôi từ bao đời nay. Khi biết thị trấn không còn tên, ai cũng cảm thấy buồn. Bây giờ được dùng lại tên đó cho các thôn mới, chúng tôi cảm thấy rất vui.”

Việc đặt lại tên gọi Dùng cho các thôn mới gợi nhớ về một địa danh quen thuộc trong tâm trí của nhiều thế hệ dân làng. Ảnh: Song Hoàng.
Theo ông Tùng, trong quá trình thu thập ý kiến, có đến 96% người dân bày tỏ sự đồng thuận với phương án này. Đối với nhiều người, việc duy trì tên gọi truyền thống không chỉ giúp cuộc sống hàng ngày trở nên thuận lợi mà còn là cách bảo tồn ký ức văn hóa của một khu vực.
Câu chuyện tại Đại Đồng phản ánh xu hướng phổ biến tại nhiều vùng khác ở Nghệ An, đặc biệt là sau khi triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Vấn đề đặt ra không chỉ là giảm số lượng đơn vị hành chính mà còn làm thế nào để giữ lại những tên gọi gắn liền với lịch sử và văn hóa cộng đồng.
Nếu giống như ở Đại Đồng, tên gọi Dùng được xem như cầu nối giữa quá khứ với hiện tại, thì nhiều ngôi làng ở miền Tây Nghệ An cũng đang trải qua những câu chuyện tương tự khi chọn lựa tên gọi mới.
Chẳng hạn, xã Mậu Thạch đã giảm từ 24 bản xuống còn 9 bản. Việc sáp nhập không chỉ đơn thuần là hợp nhất địa giới mà còn liên quan đến việc lựa chọn những cái tên có giá trị đại diện cho cộng đồng mới.

Việc tinh gọn tổ chức quản lý nhưng vẫn bảo tồn văn hóa là mục tiêu trong quá trình sắp xếp thôn, làng. Ảnh: Song Hoàng.
Ông Phạm Trọng Bình, Bí thư Đảng ủy xã Mậu Thạch, nhấn mạnh rằng việc đặt tên cho các bản phải được cân nhắc kỹ lưỡng, dựa trên lịch sử hình thành, văn hóa và ý kiến của những người có kinh nghiệm trong cộng đồng.
Nhiều người nhớ tới bản Muộng Bỏi, nơi được hình thành từ sự kết hợp của hai bản Muộng và Bỏi. Có ý kiến cho rằng “Muộng” (Co Muống) được đặt theo tên một cây xoài cổ thụ, còn “Bỏi” (Huồi Pòi) gợi nhớ về câu chuyện khai hoang một thời. Khi hai bản hợp nhất, cả hai yếu tố văn hóa đã được giữ lại trong tên gọi mới, tạo sự đồng thuận từ phía cộng đồng.
Đáng chú ý, bản Trịnh Sơn cũng đi theo mô hình tương tự khi chọn tên từ một địa danh lịch sử liên quan đến cuộc kháng chiến. Điều này cho thấy sự kết hợp giữa quá khứ và hiện tại là điều không thể thiếu trong việc đặt tên mới sau sáp nhập.
Giữ Gìn Bản Sắc Văn Hóa Trong Cộng Đồng Mới
Không chỉ riêng ở vùng quê hay miền núi, việc giữ lại tên gọi quen thuộc cũng đang diễn ra tại các đô thị sau khi thực hiện sắp xếp hành chính. Tại phường Cửa Lò, số lượng khối phố đã giảm từ 39 xuống còn 18, nhằm nâng cao hiệu quả quản lý. Tuy nhiên, điều được người dân nhấn mạnh lại là sự lựa chọn tên gọi cho khối phố mới.
Thay vì những cái tên hoàn toàn mới lạ, Cửa Lò đã giữ lại tên của những địa danh đã quen thuộc với nhiều thế hệ như Nghi Tân, Nghi Thủy, Nghi Hòa… Những tên gọi này không chỉ là cách thuận lợi trong quản lý mà còn phản ánh sự tôn trọng đối với quá khứ.


Việc giữ lại tên làng, tên bản không chỉ hỗ trợ người dân trong sinh hoạt mà còn giúp bảo tồn bản sắc văn hóa địa phương. Ảnh: Võ Khánh.
Ông Nguyễn Văn Hùng, một cư dân tại khối Nghi Thủy 2, chia sẻ rằng ông rất hài lòng khi tên những địa danh quen thuộc vẫn được duy trì trong tên khối mới. “Người dân vừa giữ được bản sắc quê hương, vừa giúp cho bộ máy hoạt động hiệu quả hơn. Chúng tôi hy vọng rằng sự sắp xếp này sẽ giúp các thủ tục hành chính và đầu tư hạ tầng trở nên thuận lợi hơn,” ông nói.
Sự đồng thuận giữa người dân không phải là điều ngẫu nhiên. Trước khi thực hiện các phương án sắp xếp, phường Cửa Lò đã chủ động tổ chức lấy ý kiến dân chủ. Kết quả, 94,1% hộ gia đình đồng ý với phương án này, cho thấy sự tham gia tích cực của người dân trong quyết định những vấn đề liên quan đến cuộc sống của họ.
Việc thống nhất tên gọi không chỉ giúp gia tăng khả năng quản lý đô thị mà còn tạo ra những lợi ích thực tiễn trong việc phân bổ nguồn lực cho hạ tầng và cải thiện chất lượng phục vụ của các cơ quan chức năng.
Tại TP Vinh, mỗi địa phương đều có những cách làm riêng nhưng vẫn giữ nguyên nguyên tắc hài hòa giữa yêu cầu quản lý và bảo tồn dấu ấn văn hóa lịch sử. Một số nơi chọn phương pháp kết hợp giữa tên phường và số thứ tự, trong khi những nơi khác vẫn ưu tiên giữ lại những tên địa danh quen thuộc như Mẫu Đơn, Đông Yên, hoặc ghép tên của các khu dân cư trước đây để tạo thành tên mới.
Ông Nguyễn Quang Vinh, Phó Chủ tịch UBND phường Thành Vinh, cho biết việc đồng nhất tên gọi khối phố giúp người dân dễ dàng nhận diện địa bàn, đồng thời chuẩn hóa dữ liệu và hướng tới chuyển đổi số. Về mặt tổng quan, vấn đề này còn phản ánh cách thức ứng xử với văn hóa trong quá trình phát triển.
Ông Bùi Công Vinh, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nghệ An nhấn mạnh rằng sau sáp nhập, mục tiêu không phải là tạo ra một cộng đồng đồng nhất bằng cách loại bỏ sự đa dạng mà là xây dựng một sự thống nhất có tôn trọng những khác biệt văn hóa. Để làm được điều này, việc duy trì các lễ hội văn hóa, số hóa tư liệu lịch sử và giáo dục truyền thống cũng cần phải được chú trọng.
Đối với những vùng có tiềm năng phát triển du lịch, các giá trị văn hóa có thể được sử dụng như nguồn lực góp phần vào sự phát triển bền vững, từ đó khẳng định được nét độc đáo của từng vùng đất.
Hàng nghìn thôn, tổ dân phố dự kiến sáp nhập trước 30/6, có nơi giảm hơn 60%