Thống Nhất Quy Định về Chi Phí và Thanh Toán BHYT Trong Ghép Tạng

Khi thảo luận về đề xuất sửa đổi Luật Hiến, lấy, ghép mô và bộ phận cơ thể người tại các cuộc hội thảo gần đây, vấn đề giá cả và cách thức thanh toán qua bảo hiểm y tế (BHYT) luôn là chủ đề nóng. Có nhiều yếu tố còn bất cập trong quy định hiện hành mà Bộ Y tế cần xem xét.

Những Khó Khăn Trong Chi Phí Ghép Tạng

Chi phí ghép tạng hiện đang gặp phải những sự khác biệt lớn giữa các cơ sở y tế. Điều này một phần là do cơ chế thanh toán của BHYT chưa được thực hiện đồng đều. Theo quy định tại Điều 33 của Luật Hiến, ghép mô, tạng, người có thẻ BHYT được thanh toán viện phí, trong khi những người không có thẻ sẽ phải trả toàn bộ chi phí theo giá dịch vụ khám bệnh. Nghệ An Triển Khai Kế Hoạch Quốc Gia Chống Ung Thư Vú: Hư… Bộ Y tế Đẩy Mạnh Quản Lý Giá Thiết Bị Y Tế Để Ngăn Ngừa G… Đề Xuất Tăng Phụ Cấp Cho Nhân Viên Y Tế Tại Vùng Khó Khăn

Luật BHYT hiện hành chỉ đảm bảo một phần chi phí cho các kỹ thuật ghép tạng mà thôi. Ví dụ, BHYT sẽ chịu trách nhiệm chi trả cho tiền giường, xét nghiệm, máu, và thuốc men trong phạm vi quy định. Tuy nhiên, các dịch vụ kỹ thuật như ghép mô, bộ phận cơ thể người vẫn chưa có được một mức giá thống nhất do chưa có định mức cụ thể ban hành.

Tình hình này dẫn đến việc các cơ sở y tế tự định giá dịch vụ khác nhau, khiến cho người bệnh gặp khó khăn trong việc dự tính chi phí điều trị. Chẳng hạn, tại bệnh viện Việt Đức, giá trung bình cho một ca ghép tim có thể lên đến khoảng 1 tỷ đồng, trong khi ca ghép thận dao động từ 200 triệu đến 500 triệu đồng tùy theo tình trạng cụ thể của bệnh nhân.

Tại các bệnh viện khác như Bạch Mai, chi phí ghép thận trung bình khoảng 270 triệu đồng, và tại Bệnh viện Nhi Trung ương, mức giá cho một ca ghép gan rơi vào khoảng 450 triệu đồng. Điều này cho thấy sự chênh lệch lớn trong chi phí giữa các cơ sở y tế khác nhau.

Trong số đó, bệnh viện Đại học Y dược TP HCM là một trong những cơ sở có mức giá cao nhất cho ghép gan, khoảng 1,4 tỷ đồng cho một ca.

Hơn nữa, sự khác biệt không chỉ nằm ở mức giá mà còn ở tỷ lệ chi trả của BHYT. Tại Bệnh viện Đại học Y dược TP HCM, BHYT chỉ chi trả khoảng 16,2% chi phí cho một ca ghép gan, trong khi tại Bệnh viện Nhi Trung ương, tỷ lệ này lên tới 40-45%. Điều này cho thấy cần có một cơ chế đồng bộ hơn trong việc thực hiện chính sách BHYT đối với người bệnh ghép tạng.

Để giải quyết các vấn đề trên, dự thảo Luật sửa đổi cũng đề xuất giá dịch vụ ghép tạng sẽ được thực hiện theo quy định của Luật Khám bệnh, chữa bệnh, bao gồm các chi phí cho các hoạt động liên quan như hồi sức duy trì mô, lấy và đánh giá chất lượng mô, ghép tạng.

Giải Pháp Mới Cho Việc Ghép Đổi Chéo

Đặc biệt, dự thảo lần này còn đưa ra một khái niệm mới gọi là “ghép đổi chéo”. Điều này cho phép việc ghép mô, bộ phận cơ thể giữa các cặp hiến và nhận không tương thích nhau trong gia đình có thể được thực hiện thông qua việc tìm kiếm sự tương thích ở các cặp khác.

Nhiều trường hợp hiện tại cho thấy rằng có nhiều cặp người hiến và người được ghép từ cùng một gia đình không tương thích, ví dụ như về nhóm máu. Do đó, dự thảo cần có một đầu mối quốc gia để thực hiện việc ghép đổi chéo, từ đó gia tăng cơ hội cho những người cần ghép tạng trong gia đình nhưng không tìm được sự tương thích.

Ngoài ra, Trung tâm Điều phối Quốc gia về ghép bộ phận cơ thể người cũng sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc điều phối những trường hợp đổi chéo này, nhằm đảm bảo tính công bằng và hiệu quả trong quá trình ghép.

Việc xây dựng một cơ chế điều phối thống nhất cho hoạt động ghép tạng cũng là cần thiết. Hệ thống thông tin về quản lý mô và bộ phận cơ thể do Trung tâm Điều phối Quốc gia quản lý sẽ giúp cập nhật kịp thời thông tin về các trường hợp đã hiến mô từ người chết não hay chết tuần hoàn.

Tính đến tháng 3/2026, Việt Nam đã thực hiện thành công hơn 11.000 ca ghép bộ phận cơ thể, mang lại nguồn sống cho nhiều bệnh nhân. Tuy nhiên, Bộ Y tế nhận thấy rằng còn nhiều khía cạnh trong chính sách dành cho người hiến cần phải cải thiện để đem lại quyền lợi tốt hơn cho họ.

Bộ Y tế đề xuất 18 tuổi được hiến tạng cho người trong gia đình, 25 tuổi cho người ngoài

SKĐS – Tại dự thảo Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác do Bộ Y tế đang lấy ý kiến, đề xuất người từ đủ 18 tuổi được hiến bộ phận cơ thể khi còn sống cho thành viên gia đình; trong trường hợp hiến cho người không phải thành viên gia đình, người hiến phải từ đủ 25 tuổi.