Nguyên Nhân Đằng Sau Sự Tử Vong Cao Của Viêm Gan B và C

Viêm gan virus hiện vẫn là một trong những nguyên nhân gây xơ gan, ung thư gan và tử vong hàng đầu toàn cầu. Nhân dịp Ngày Viêm gan Thế giới (28/7), các chuyên gia nhận định rằng những thiếu sót trong công tác sàng lọc, tiêm chủng, điều trị và nâng cao nhận thức về bệnh đang khiến nhiều ca tử vong có thể phòng ngừa vẫn tiếp tục xảy ra.

Vấn Đề Phát Hiện Muộn ở Viêm Gan B và C

Khác với nhiều bệnh truyền nhiễm khác, viêm gan B và C thường không biểu hiện triệu chứng rõ ràng trong giai đoạn đầu sau khi nhiễm virus. Người bệnh nhiều khi vẫn sinh hoạt bình thường trong khi virus âm thầm tấn công, gây viêm và tổn thương tế bào gan. Khi người bệnh bắt đầu cảm thấy các triệu chứng như mệt mỏi kéo dài, vàng da, chướng bụng hoặc sụt cân, thì thường tình trạng đã tiến triển tới xơ gan hoặc ung thư gan. Cập Nhật Quan Trọng về Chẩn Đoán và Điều Trị Viêm Gan B,… Thời Gian Sử Dụng Omega-3,6,9: Tìm Hiểu Chi Tiết

Theo Báo cáo Viêm gan toàn cầu mà Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) công bố, vào năm 2024, khoảng 287 triệu người đang sống chung với viêm gan B hoặc C mãn tính. Trong năm này, khoảng 1,3 triệu người đã qua đời do các biến chứng liên quan đến hai loại virus này, chủ yếu là xơ gan và ung thư gan. Mặc dù đã có các biện pháp dự phòng và điều trị, đây vẫn là một trong những bệnh truyền nhiễm gây tử vong nhiều nhất trên thế giới.

Chẩn Đoán Muộn Khi Nhiều Người Không Biết Mình Bị Bệnh

Điều này dẫn đến việc nhiều người mang virus viêm gan B và C trong nhiều năm mà không hay biết, do không có triệu chứng hoặc chưa từng được xét nghiệm. Khi các biến chứng xuất hiện, tổn thương gan đã ở giai đoạn khó hồi phục. Tại nhiều nước, đặc biệt là những nước có thu nhập thấp và trung bình, các chương trình sàng lọc viêm gan còn hạn chế, khiến người dân khó tiếp cận dịch vụ xét nghiệm. Sự chậm trễ trong chẩn đoán đồng nghĩa với việc bỏ lỡ thời điểm tối ưu để điều trị và làm tăng nguy cơ mắc xơ gan, suy gan và ung thư gan.

Hiệu Quả Của Thuốc Điều Trị Nhưng Nhiều Người Vẫn Bỏ Lỡ

Trong những năm gần đây, điều trị viêm gan virus đã có nhiều bước tiến mới. Đối với viêm gan C, các thuốc kháng virus tác dụng trực tiếp (DAA) hiện có khả năng chữa khỏi bệnh cho hơn 95% người bệnh chỉ trong khoảng 8-12 tuần điều trị. Trong khi đó, viêm gan B vẫn chưa có thuốc chữa hoàn toàn, nhưng các thuốc kháng virus có thể ức chế sự nhân lên của virus, giúp giảm nguy cơ dẫn đến xơ gan, suy gan và ung thư gan nếu người bệnh được theo dõi và điều trị đúng cách.

Tuy nhiên, WHO cho biết tỷ lệ người mắc viêm gan được tiếp cận điều trị còn thấp. Chỉ khoảng 20% người mắc viêm gan C nhận được điều trị, và dưới 5% người mắc viêm gan B đang được sử dụng thuốc kháng virus. Các chuyên gia chỉ ra rằng vẫn còn nhiều rào cản như chi phí điều trị tại một số nước, hạ tầng y tế chưa đáp ứng đủ, khả năng tiếp cận xét nghiệm còn hạn chế và thiếu thông tin về bệnh trong cộng đồng.

Tình Trạng Tiêm Vaccine Viêm Gan B Vẫn Thấp

Tiêm vaccine là phương pháp phòng tránh hiệu quả nhất đối với viêm gan B. WHO khuyến cáo rằng trẻ sơ sinh nên được tiêm liều vaccine viêm gan B đầu tiên trong vòng 24 giờ sau khi ra đời để giảm nguy cơ lây truyền virus từ mẹ sang con. Tuy nhiên, theo WHO, đến năm 2024 chỉ khoảng 45% trẻ sơ sinh trên toàn cầu được tiêm đúng theo khuyến nghị. Việc bỏ sót liều vaccine quan trọng này làm gia tăng nguy cơ trẻ bị nhiễm viêm gan B từ mẹ trong quá trình sinh đẻ, đặc biệt ở những khu vực có dịch vụ chăm sóc sức khỏe cho bà mẹ và trẻ em kém.

Giải Pháp Giảm Tử Vong Qua Nhận Thức và Sàng Lọc

Tiến sĩ Tereza Kasaeva, Giám đốc Vụ HIV, Lao, Viêm gan và các bệnh lây truyền qua đường tình dục của WHO, nhấn mạnh rằng mỗi trường hợp viêm gan virus không được chẩn đoán hoặc không điều trị đều có thể dẫn đến tử vong hoàn toàn có thể phòng ngừa. Các chuyên gia cho rằng cần mở rộng xét nghiệm viêm gan tại hệ thống y tế cơ sở, giúp người dân phát hiện bệnh sớm, nhận điều trị kịp thời và giảm nguy cơ biến chứng. Bên cạnh đó, việc tăng cường tiêm vaccine viêm gan B cho trẻ sơ sinh, giảm kỳ thị với bệnh nhân viêm gan và nâng cao nhận thức của cộng đồng cũng rất quan trọng để hướng tới mục tiêu loại trừ viêm gan virus như một mối đe dọa sức khỏe cộng đồng.

Viêm gan B và C không còn là những bệnh lý không thể điều trị. Tuy nhiên, hiệu quả của vaccine và thuốc điều trị chỉ có thể đạt được khi người dân thực hiện xét nghiệm, chẩn đoán sớm và tiếp cận dịch vụ y tế đúng lúc. Điều này cũng là yếu tố quyết định để giảm số ca tử vong do bệnh có thể phòng ngừa và kiểm soát này.

Mời bạn đọc xem thêm:

Những cập nhật quan trọng về chẩn đoán và điều trị viêm gan B, C

SKĐS – Hướng dẫn mới của Bộ Y tế đã mở rộng đối tượng điều trị viêm gan B, C, cập nhật thuốc và chiến lược theo dõi, góp phần phát hiện sớm và giảm biến chứng xơ gan, ung thư gan, hướng đến mục tiêu loại trừ viêm gan virus vào năm 2030.