100% ngân sách nhà nước hỗ trợ cho nhiệm vụ công nghệ
Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) đã chính thức công bố Thông tư số 49/2026/TT-BKHCN, đặt ra quy định mới về cơ chế tài chính cho các dự án nghiên cứu và phát triển công nghệ chiến lược. Thông tư này nhằm thúc đẩy sự đổi mới và sáng tạo trong lĩnh vực công nghệ tại Việt Nam.
Nguồn ngân sách được xác định bao gồm không chỉ kinh phí từ ngân sách nhà nước mà còn từ các nguồn tài chính ngoại lai, bao gồm sự đóng góp của cá nhân, doanh nghiệp và hợp tác quốc tế. Đây là một bước tiến quan trọng để tạo ra động lực cho các tổ chức tham gia vào các dự án công nghệ chiến lược.
Nghiên cứu khoa học ở Đại học Bách khoa Hà Nội. Ảnh minh hoạ: PV
Điều đáng chú ý là nhà nước sẽ hỗ trợ tới 100% kinh phí cho các nhiệm vụ được đặt hàng, nhằm ưu tiên cho những lĩnh vực công nghệ quan trọng đối với an ninh quốc gia và khả năng tự chủ công nghệ. Những nhiệm vụ có tính rủi ro cao cũng sẽ nhận được sự hỗ trợ đáng kể từ ngân sách nhà nước với tỷ lệ lên tới 70%.
Kinh phí mà các tổ chức tham gia cần đóng góp không chỉ phải là tiền mặt mà còn có thể bao gồm máy móc, thiết bị và nhiều tài sản hữu hình khác được dùng để thực hiện dự án. Điều này tạo điều kiện thuận lợi cho những doanh nghiệp khởi nghiệp cũng như các tổ chức nghiên cứu có thể tham gia vào các dự án này.
Một điểm mới trong quy định là cơ chế lập dự toán chi tiêu sẽ được điều chỉnh nhằm gắn kết với từng hạng mục công việc cụ thể, xác định rõ mục tiêu và sản phẩm đầu ra. Điều này sẽ đảm bảo tính minh bạch và hiệu quả trong việc sử dụng ngân sách.
Các nhà thầu thực hiện nhiệm vụ cũng sẽ được hưởng mức thù lao theo quy định, với Tổng công trình sư có thể nhận tối đa lên tới 300 triệu đồng/tháng, trong khi đó, những thành viên khác cũng có mức lương tương xứng với sự tham gia của họ.
Quy định cũng nhấn mạnh đến việc quản lý và giải ngân kinh phí dựa trên đầu ra và kết quả thực hiện, giúp tạo ra sự minh bạch trong toàn bộ quy trình. Điều này sẽ đảm bảo rằng ngân sách chỉ được cấp phát khi các mốc đánh giá đạt được.
Thông tư cũng tạo điều kiện cho các tổ chức lựa chọn từ nhiều nhà thầu để cùng thực hiện nghiên cứu, qua đó thúc đẩy tính cạnh tranh và tối ưu hóa kết quả nghiên cứu. Trong trường hợp một phương án không đạt yêu cầu, kinh phí sẽ chỉ được thanh toán cho những phần công việc đã thực hiện thành công.
Cơ chế này có thể giúp thúc đẩy sự sáng tạo và dám chấp nhận rủi ro, đặc biệt là trong các lĩnh vực công nghệ có độ khó cao. Những sự hỗ trợ tài chính đã được đặt ra cũng cho phép các tổ chức chủ trì chủ động hơn trong việc điều chỉnh ngân sách và lựa chọn các nhà cung cấp cần thiết.
Khuyến khích đổi mới sáng tạo trong phát triển công nghệ
Việc xây dựng một khuôn khổ tài chính mới cho nghiên cứu công nghệ chiến lược cũng đi kèm với một cơ chế dự phòng tối đa 10% cho các nhiệm vụ có rủi ro cao. Điều này cho phép các nhà khoa học và doanh nghiệp dám mạnh dạn hơn trong việc nghiên cứu và phát triển những sản phẩm công nghệ mới, đột phá.
Thông tư cũng cho phép tổ chức chủ trì sử dụng các nguồn lực tài chính hợp pháp của mình để ứng trước kinh phí cho các dự án cấp bách, qua đó tạo điều kiện thuận lợi trong quá trình thực hiện các nhiệm vụ nghiên cứu.
Cùng với việc số hóa quản lý ngân sách thông qua nền tảng số, chính phủ hy vọng sẽ nâng cao khả năng giám sát và quản lý rủi ro trong các dự án nghiên cứu công nghệ.
Thông tư 49/2026/TT-BKHCN không chỉ giới hạn trong việc giải ngân và quyết toán ngân sách, mà còn hướng tới một cơ chế linh hoạt hơn, đồng thời giúp ngắn thời gian từ nghiên cứu đến ứng dụng thực tế và thương mại hóa công nghệ. Đây sẽ là cơ sở tạo ra những sản phẩm công nghệ có giá trị cho nền kinh tế quốc dân.
Thông tư này chính thức có hiệu lực từ ngày 1/8/2026.
Thông tin chi tiết về những chính sách này có thể tìm thấy trong bài viết liên quan về phát triển việc làm bền vững qua chuyển đổi mô hình tăng trưởng, hỗ trợ cho nguồn lao động có chất lượng.
Bên cạnh đó, những vấn đề thời sự gần đây như dự báo thời tiết vùng Bắc Bộ cũng được thảo luận rộng rãi, đặc biệt là trong những điều kiện khí hậu nóng bức. Ngoài ra, vấn đề an toàn lao động là điều mà xã hội cần đặc biệt quan tâm, như trong trường hợp xử lý trách nhiệm hình sự đối với cai thầu vi phạm an toàn lao động.
