Tăng huyết áp đã được xem như một mối hiểm họa tiềm tàng cho sức khỏe con người, với khả năng gây ra nhiều biến chứng nghiêm trọng mà không có dấu hiệu cảnh báo rõ ràng trong giai đoạn đầu. Để bảo vệ sức khỏe, việc phát hiện sớm những yếu tố gây nguy cơ và áp dụng các phương pháp phòng ngừa là rất cần thiết.
- 1. Xu hướng gia tăng tăng huyết áp tại Việt Nam năm 2026
- 2. Những yếu tố tiềm ẩn từ chế độ ăn uống hàng ngày
- 3. Các lỗi phổ biến trong việc quản lý bệnh tăng huyết áp
- 4. Hướng dẫn đo huyết áp chuẩn xác
1. Xu hướng gia tăng tăng huyết áp tại Việt Nam năm 2026
Báo cáo từ Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cho biết khoảng một phần ba số người trưởng thành trong độ tuổi từ 30 đến 79 trên toàn cầu đang sống với tình trạng tăng huyết áp, tương đương 1,3 – 1,4 tỷ người. Tại Việt Nam, thay đổi lối sống đi kèm với quá trình đô thị hóa nhanh chóng đã dẫn đến sự gia tăng đáng kể của căn bệnh này. Theo số liệu từ các tổ chức y tế trong nước, từ 25% đến 30% người trưởng thành tại Việt Nam hiện đang mắc bệnh, tương đương khoảng 12 – 17 triệu người. Chiến Dịch Truyền Thông Về HPV Đầu Tiên Dành Cho Nam Giới…
Hơn nữa, dự đoán của WHO vào năm 2023 cho thấy có khoảng 14,3 triệu người ở độ tuổi 30 – 79 bị tăng huyết áp, nhưng chỉ có khoảng 13% trong số đó đạt được mức kiểm soát huyết áp hợp lý.
Đáng lưu ý, bệnh này đang có xu hướng âm thầm trẻ hóa, với tỷ lệ người dưới 40 tuổi mắc tăng huyết áp ngày càng gia tăng do áp lực công việc và lối sống không lành mạnh.
Đo huyết áp định kỳ là cách đơn giản nhưng hiệu quả giúp phát hiện sớm tăng huyết áp trước khi xuất hiện các biến chứng nguy hiểm như đột quỵ, nhồi máu cơ tim.
2. Những yếu tố tiềm ẩn từ chế độ ăn uống hàng ngày
Thói quen ăn mặn được cho là một trong những nguyên nhân chính khiến tỷ lệ tăng huyết áp tại Việt Nam ngày càng cao. Theo nghiên cứu, người Việt Nam tiêu thụ lượng muối gần gấp đôi so với khuyến nghị của WHO, với mức tiêu thụ trung bình khoảng 8,1g mỗi ngày, trong khi mức khuyến nghị chỉ là dưới 5g.
Nhiều người không nhận ra rằng lượng muối trong khẩu phần ăn của họ không chỉ đến từ muối mà còn “ẩn” trong các loại gia vị và thực phẩm chế biến sẵn như nước mắm, bột ngọt và xúc xích. Khoảng 8,7% dân số thường xuyên tiêu thụ thực phẩm chế biến sẵn chứa hàm lượng muối cao, nhóm thực phẩm này thực sự là “kẻ thù giấu mặt” của huyết áp.
Về mặt sinh lý, chế độ ăn uống có hàm lượng natri cao dẫn đến tăng huyết áp bằng cách giữ nước trong cơ thể, từ đó tạo áp lực trực tiếp lên thành mạch và gây tổn thương lâu dài.
Để giảm nguy cơ tăng huyết áp, GS.TS.BS Phạm Mạnh Hùng – Phó Chủ tịch Hội Tim Mạch Học Việt Nam khuyến nghị người dân nên điều chỉnh chế độ ăn uống như sau:
- Thêm nhiều rau quả tươi và chất xơ vào dinh dưỡng hàng ngày.
- Hạn chế mỡ động vật và thực phẩm chế biến sẵn.
- Giảm tiêu thụ muối để tránh tăng huyết áp.
- Tập thể dục ít nhất 30 phút mỗi ngày nhằm nâng cao sức khỏe tổng thể.
Giảm muối, tăng rau xanh và trái cây, duy trì cân nặng hợp lý là những biện pháp được WHO và các chuyên gia khuyến cáo giúp phòng ngừa và kiểm soát tăng huyết áp.
3. Các lỗi phổ biến trong việc quản lý bệnh tăng huyết áp
Dù bệnh tăng huyết áp có thể được kiểm soát, nhưng tỷ lệ bệnh nhân đạt được mức huyết áp mục tiêu vẫn còn thấp. Nguyên nhân chủ yếu không phải do thiếu thuốc mà do những sai lầm trong việc chăm sóc sức khỏe hàng ngày:
Tự ý ngừng thuốc khi cảm thấy huyết áp ổn định
Rất nhiều người bệnh có thói quen chỉ uống thuốc khi có triệu chứng hoặc tự ý ngừng thuốc khi huyết áp về mức bình thường. Tuy nhiên, tăng huyết áp là bệnh mãn tính cần theo dõi và điều trị liên tục.
Đo huyết áp không chính xác
Nhiều người thực hiện việc đo huyết áp không đúng cách, dẫn đến kết quả không chính xác. Đo huyết áp ngay sau khi tập thể dục hoặc trong trạng thái căng thẳng có thể làm tăng chỉ số huyết áp từ 10 – 20 mmHg.
Lạm dụng thực phẩm chức năng và bỏ qua điều trị y khoa
Nhiều bệnh nhân thay thế thuốc tây bằng các loại thực phẩm chức năng không rõ nguồn gốc, điều này làm tình trạng sức khỏe xấu đi mà không hay biết.
Không chú ý đến tâm lý và giấc ngủ
Căng thẳng và mất ngủ là những yếu tố nguy cơ không thể xem nhẹ trong việc kiểm soát huyết áp.
GS.TS.BS Phạm Mạnh Hùng khuyên rằng các bệnh nhân cần chú ý theo dõi huyết áp định kỳ, nhất là ở nhóm tuổi từ 40 trở lên, để phát hiện sớm tình trạng bệnh.
Để tìm hiểu thêm về các phương pháp hỗ trợ cho người bệnh, bạn có thể tham khảo bài viết về hành trình đầy nghị lực của bệnh nhân ung thư phổi di căn và các dấu hiệu ngứa vùng kín sau khi dùng kháng sinh.
4. Hướng dẫn đo huyết áp chuẩn xác
Hướng dẫn đo huyết áp tại nhà đúng cách.
Để đo huyết áp một cách chính xác, người bệnh nên ngồi thoải mái, không nói chuyện hoặc di chuyển trong khi đo. Điều này rất quan trọng để có kết quả đo chính xác. Nên thực hiện đo huyết áp ở thời điểm tương đối ổn định và ghi lại kết quả để bác sĩ có thể có cái nhìn tổng quan hơn.
Bộ Y tế khuyến cáo mọi người cần thực hiện các biện pháp phòng ngừa như: Giảm muối tiêu thụ hàng ngày, duy trì hoạt động thể chất và kiểm tra sức khỏe định kỳ.
Ngoài ra, người dân nên thực hiện đo huyết áp ít nhất một lần mỗi năm, đặc biệt là với những ai trên 40 tuổi, để chủ động trong việc quản lý sức khỏe của bản thân và gia đình.
