Hậu quả không lường trước của viêm gan B
Ở độ tuổi 53, một người đàn ông đã phải đối mặt với thực tại đau lòng về sức khỏe. Hai mươi năm trước, ông tình cờ phát hiện mắc viêm gan B trong một lần kiểm tra sức khỏe. Dù đã trải qua thời gian điều trị ngắn với thuốc kháng virus và cảm thấy tốt hơn, ông tin rằng mình đã hoàn toàn khỏi bệnh. Quan niệm sai lầm này đã dẫn đến sự thiếu quan tâm trong việc tái khám và điều trị.
Thực tế, sức khỏe cải thiện không có nghĩa là vi rút đã biến mất. Sau hai thập kỷ, các triệu chứng như mệt mỏi kéo dài, ăn uống kém và bụng phình ra đã khiến ông trở lại bệnh viện. Kết quả xét nghiệm cho thấy ông đã phát triển thành xơ gan giai đoạn nặng, kèm theo biến chứng như cổ trướng, giãn tĩnh mạch thực quản và cần lọc máu. Nguy hiểm từ vỡ nang buồng trứng: Câu chuyện của một ngườ… Bệnh viện Phổi Nghệ An Khai Trương Khoa Ngoại Lồng Ngực:… Bệnh Nhân Ung Thư Tại Hà Giang: Cơ Hội Chữa Trị Ngay Tại…

TS.BS Đỗ Văn Thành, Phó Viện trưởng Viện Y học nhiệt đới Bạch Mai tư vấn cho người bệnh viêm gan và thân nhân. Ảnh: Nguyên Hà
Ông thổn thức kể lại rằng: “Tôi luôn nghĩ rằng khi cảm thấy khỏe mạnh, tức là bệnh đã hết. Nhưng thực ra, vi rút vẫn đang âm thầm phá hủy gan của tôi.”
Đáng buồn thay, bi kịch không chỉ diễn ra ở cá nhân ông, mà còn ảnh hưởng đến cả gia đình. Suốt nhiều năm, vợ và các con của ông chưa từng được kiểm tra hoặc tiêm phòng viêm gan B. Khi được đưa đi xét nghiệm, không ít thành viên trong gia đình cũng đã dương tính với virus này.
Nỗi lo âu hiện rõ trên khuôn mặt vợ ông khi chia sẻ: “Chúng tôi chỉ nghĩ rằng nếu ai đó bị bệnh thì người đó cần chữa trị. Không ai trong chúng tôi biết rằng cả gia đình cũng cần kiểm tra và bảo vệ sức khỏe.” Giờ đây, bà không chỉ lo cho chồng mình mà còn cho các con và cháu trong tương lai.
Sự chủ quan của một người đã gây ra mối nguy cho sức khỏe cả gia đình.
Hai số phận khác nhau từ một nguồn gốc
Tại Nam Định, một câu chuyện tương tự diễn ra giữa hai anh em trai. Cả hai đều mắc viêm gan B từ mẹ, nhưng con đường mà họ lựa chọn đã dẫn đến những kết quả khác biệt. Người anh phát hiện bệnh từ sớm và đã tuân theo điều trị, kiểm tra định kỳ. Anh cũng đã chủ động đưa vợ đi xét nghiệm và tiêm vắc xin phòng ngừa.
Ngược lại, người em không hề hay biết về tình trạng của mình. Chỉ đến khi xuất hiện triệu chứng như mệt mỏi và vàng da ở tuổi 45, anh mới đi khám và phát hiện mình mắc viêm gan B. Thật đáng tiếc, cả vợ và con trai anh cũng không may bị nhiễm bệnh.
Người em chia sẻ: “Nếu như tôi biết mình mắc bệnh từ sớm, tôi đã có thể bảo vệ cho gia đình mình hơn. Hậu quả từ sự chủ quan này thật sự quá lớn.”
Sau thời gian điều trị tại Viện Y học nhiệt đới, sức khỏe anh dần ổn định và gia đình cũng được đưa vào chương trình quản lý và điều trị hiệu quả.

Người bệnh viêm gan giai đoạn nặng cần sự hỗ trợ của máy móc tại phòng ICU. Ảnh: Nguyên Hà
Những dấu hiệu cần cảnh giác
Theo TS.BS Đỗ Văn Thành từ Viện Y học nhiệt đới, điều đặc biệt nguy hiểm của viêm gan B là sự phát triển âm thầm của nó. Nhiều người cho rằng chỉ khi có dấu hiệu vàng da mới cần lo lắng. Tuy nhiên, thực tế là không ít bệnh nhân chỉ gặp các triệu chứng nhẹ như mệt mỏi, ăn không ngon, hoặc thậm chí không có triệu chứng cho đến khi tổn thương gan nghiêm trọng.
Ông nhấn mạnh: “Người bệnh cần hiểu rằng chỉ cảm giác khỏe mạnh không thể làm căn cứ để khẳng định rằng vi rút đã biến mất. Khi phát hiện cổ trướng hay các triệu chứng nghiêm trọng, có thể đã quá muộn để can thiệp.”
Để theo dõi tình trạng bệnh, người bệnh cần được đánh giá đầy đủ chức năng gan và mức độ xơ hóa, điều này là rất quan trọng để có thể điều trị kịp thời và hiệu quả.
Nhiều bệnh nhân mắc viêm gan B có xu hướng ngừng thuốc khi cảm thấy sức khỏe ổn định. Các bác sĩ cảnh báo rằng việc này có thể kích thích vi rút hoạt động trở lại, dẫn đến sự tiếp tục tổn thương gan và làm tăng nguy cơ xơ gan, ung thư gan, cùng với các chủng vi rút kháng thuốc.
Chặn đứng nguồn lây nhiễm
Viêm gan B chủ yếu lây qua đường máu, quan hệ tình dục và từ mẹ sang con. Trong đó, lây truyền từ mẹ sang con là vấn đề nghiêm trọng nhất, vì trẻ em bị nhiễm vi rút ngay từ khi sinh ra có nguy cơ trở thành người mang virus mạn tính.
Cần lưu ý rằng virus có thể tồn tại trong cơ thể trẻ trong nhiều năm, âm thầm gây ra các vấn đề về gan. Tuy nhiên, các chuyên gia cho biết rằng hoàn toàn có thể ngăn ngừa chuỗi lây nhiễm này. Những phụ nữ mang thai cần được kiểm tra viêm gan B và điều trị dự phòng nếu cần thiết.

Nhiều người bệnh viêm gan vì thiếu hiểu biết, chủ quan đến viện giai đoạn đã muộn. Ảnh: Nguyên Hà
Trẻ sinh ra từ mẹ nhiễm viêm gan B nên được tiêm vắc xin và huyết thanh kháng viêm gan B ngay sau khi sinh để giảm thiểu nguy cơ lây truyền. Đối với gia đình có người mắc bệnh, tất cả thành viên cần được xét nghiệm sàng lọc và tiêm vắc xin nếu chưa nhiễm.
Viêm gan B không còn là bệnh không thể chữa trị. Ngược lại, nếu được phát hiện sớm và điều trị đúng cách, bệnh hoàn toàn có thể kiểm soát và phòng ngừa hiệu quả.
Mối nguy không phải là viêm gan B, mà là sự thiếu hiểu biết hoặc chủ quan. Phát hiện sớm có thể cứu sống một người, trong khi việc tầm soát có thể bảo vệ cả gia đình. Tiêm phòng và điều trị đúng cách sẽ góp phần cắt đứt nguồn lây cho cộng đồng và các thế hệ tương lai.
Hơn 6 triệu người Việt mắc viêm gan B, yêu cầu cấp thiết cập nhật tiến bộ chẩn đoán, điều trị, là một trong số các nội dung nổi bật được các chuyên gia đề cập tại hội thảo khoa học gần đây.